PUNA ni JOEL O. AMONGO

SA gitna ng walang tigil na pag-ulan at sunod-sunod na pagbaha sa iba’t ibang panig ng bansa, isang malaking tanong ang patuloy na umiikot sa isipan ng maraming Pilipino: Bakit tila mas naging prayoridad ng Senado ang impeachment laban kay Vice President Inday Sara Duterte kaysa mas malawak na usapin ng umano’y flood control scandal na tinatayang nagkakahalaga ng mahigit isang trilyong piso? Para sa marami, ang usaping ito ay direktang nakaaapekto sa buhay, kabuhayan, at kaligtasan ng milyun-milyong mamamayan.

Habang abala ang mga mambabatas sa mga pagdinig tungkol sa impeachment, hindi naman maikakaila na taun-taon ay pareho pa rin ang eksenang nasasaksihan ng publiko. Kaunting buhos lamang ng ulan ay agad nang lumulubog sa baha ang mga kalsada, kabahayan, at maging ang mga paaralan. Dahil dito, lalong lumalakas ang panawagang dapat ding tutukan ang pananagutan sa mga proyektong inilaan upang maiwasan ang ganitong kalamidad.

Kung totoong umabot sa mahigit isang trilyong piso ang pondong inilaan sa flood control sa mga nakaraang taon, natural lamang na itanong ng taumbayan kung nasaan ang mga proyektong dapat sana’y nagsisilbing proteksiyon laban sa baha. Ang bawat pisong mula sa buwis ng mamamayan ay inaasahang nagagamit nang tama at may malinaw na resulta.

Hindi na bago ang pangakong lulutasin ang problema sa pagbaha. Halos bawat administrasyon ay may inilulunsad na mga flood control project, ngunit hanggang ngayon ay marami pa ring komunidad ang paulit-ulit na nalulubog sa tubig. Kaya naman, hindi kataka-takang kinukuwestiyon ng publiko kung naging sapat ba ang pagpapatupad, pagmamanman, at pananagutan sa mga naturang proyekto.

Kung may mga opisyal o kontratistang napatunayang nagsamantala sa pondong inilaan para sa flood control, marapat lamang na managot sila sa ilalim ng batas. Ang pananagutan ay hindi dapat nakabatay sa posisyon, impluwensiya, o koneksyon sa pulitika. Ang hustisya ay dapat maging pantay para sa lahat.

Marami ang nagsasabing mas agarang usapin ang flood control dahil buhay at kabuhayan ng mga Pilipino ang nakasalalay rito. Kapag bumabaha, hindi lamang ari-arian ang nawawala kundi pati pagkakataon ng mga manggagawa na makapasok sa trabaho, mga estudyanteng makapag-aral, at mga negosyong kumita. Ang epekto nito ay ramdam hanggang sa kabuuang ekonomiya.

Sa kabilang banda, may mga nagsasabing mahalaga ring maisagawa ang mga prosesong itinakda ng Konstitusyon, kabilang ang impeachment, kapag may mga reklamong dapat dinggin. Gayunman, para sa maraming mamamayan, hindi nito inaalis ang pangangailangang sabay ring bigyang-prayoridad ang mas malalaking isyung may direktang epekto sa pang-araw-araw na pamumuhay ng publiko.

Ang tunay na sukatan ng mahusay na pamahalaan ay hindi lamang kung gaano ito kahusay magsagawa ng mga pagdinig, kundi kung gaano ito kabilis at katatag sa paghahanap ng pananagutan sa mga usaping may malaking epekto sa sambayanan. Kung may mga anomalya sa mga flood control project, inaasahan ng publiko ang isang masinsinan, patas, at walang kinikilingang imbestigasyon.

Mahalagang tandaan na ang bawat pamilyang nawalan ng bahay, kabuhayan, o mahal sa buhay dahil sa matinding pagbaha ay naghihintay ng mga konkretong sagot. Hindi sapat ang palitan ng sisihan sa pulitika. Ang hinihingi ng taumbayan ay malinaw na aksiyon, pananagutan, at katiyakang hindi na mauulit ang parehong suliranin taon-taon.

Sa huli, ang pinakamahalagang tanong ay hindi lamang kung sino ang dapat unahing litisin, kundi kung paano matitiyak na ang bawat sentimong mula sa kaban ng bayan ay tunay na napupunta sa kapakanan ng mamamayan. Kapag naging malinaw ang pananagutan at naging seryoso ang pamahalaan sa paglutas ng mga isyung tulad ng pagbaha at wastong paggamit ng pondo, doon lamang muling mabubuo ang tiwala ng publiko sa mga institusyong inaasahang nagsisilbi para sa kapakanan ng bayan.

oOo

Para sa suhestiyon at reaksyon, mag-email sa operarioj45@gmail.com.